Alaska 150 jaar

Infomatie bij de Arctica Kalender 2017

Alaska_Purchase_(hi-res).jpgAlaska 150 jaar
De Arctica kalender 2017 gaat over Alaska, de mensen die daar wonen en de tussen hen gecreëerde grenzen. Net als in 2014 heeft fotograaf Jeroen Toirkens van nomadslife.nl hiervoor belangeloos zijn foto’s ter beschikking gesteld.
Aan het einde van de internationale datumgrens, in het uiterste westen van Alaska, middenin de Beringstraat ligt het eilandje Inaliq, de Inupiat naam voor Little Diomede. Aan de overkant van de grens met de Russische Federatie, 4 kilometer verderop ligt het grotere Imaqłiq (Big Diomede).

150 jaar geleden behoorde ook Inaliq tot Rusland. Echter, op 30 maart 1867 kochten de Verenigde Staten van Amerika Alaska voor slechts US$ 7.200.072 (nu ongeveer US$ 120 miljoen), omdat Rusland dacht dat het land weinig waard was. Naar de volken die al in Alaska woonden werd niet gekeken. De formele soevereiniteits­overdracht vond op 18 oktober 1867 plaats, een datum die sindsdien “gevierd” wordt als Alaska Day.
Inupiatfamilies (Inuit – In Nederland nog veel te vaak eskimo’s genoemd) konden vrijelijk reizen, totdat in 1948 de grens werd gesloten en de laatste families van Imaqłiq verplaatst werden naar het Russische vasteland. Het ijsgordijn was een feit. Eerst in 1989, tijdens een Russisch-Amerikaanse expeditie met hondensledes langs de Russische kust, kon het contact met familie worden hersteld. Echter, contact onderhouden blijft moeizaam. In 2017 zullen bewoners van Inaliq proberen Imaqłiq te bezoeken.

Naamsverandering
Na een oproep van de Inuit Circumpolar Council worden, zowel in Canada en Alaska, steeds meer westerse geografische namen vervangen door de oorspronkelijke Inuit-namen. Eerder gebeurde dit al op Groenland, waar de Deense aardrijkskundige namen zijn vervangen, die trouwens eerder de Nederlandse namen hadden vervangen. Zo stemde in Barrow op 4 oktober 2016 een kleine meerderheid, 381 stemmen voor en 375 tegen, voor de wijziging van de naam in Utqiagvik (oot-GHAR-vik). Het is niet duidelijk wat Utqiagvik betekent. Sommigen zeggen een plek waar sneeuw uilen worden gejaagd, anderen een plek waar je aardappelen verzameld, hoewel aardappelen hier niet groeien (waarschijnlijk waren aardappelen daar te koop).

Arctic Peoples Alert maakt naast de kalender vooral gebruik van digitale media: http://www.arctica.nl en Facebook. Wilt u onze elektronische nieuwsbrief Poolkoorts ontvangen, stuurt u dan een email aan: arctica@planet.nl o.v.v. Poolkoorts.

Borealis project
Fotograaf Jeroen Toirkens is samen met journalist Jelle Brandt Corstius een nieuw project gestart. Kijk voor meer informatie op: borealisproject.nl

‘Eskimopater’ voor Canadese rechter

media_xll_6183728Op 18 november 2013  is in Iqaluit, Nunavut, Canada, het proces tegen de in België geboren pater Eric Dejaeger gestart. Hij moet zich  verantwoorden voor 76 aanklachten, komende van 41 klagers, de meeste van hen Inuit-kinderen uit Iglooik, gepleegd in de jaren 70 en 80 van de vorige eeuw. Er zijn ook klachten over misbruik in Edmonton, tussen 1975 en 1978. Het proces, een van de grootste in de geschiedenis van Nunavut, kan tot tien weken duren.
Bron hln.be 16 november 2013, Belga + Het laatste Nieuws. Foto: kos. Geplaatst: 20.11.2013

Shell wil niets weten van Greenpeace-actie

a732d-shellbear_logo_gnthumbOp 22 oktober 2013 heeft Greenpeace, naar aanleiding van de affaire rond de Arctic Sunrise in een brief aan bestuursvoorzitter Peter Voser, Shell verzocht de overeenkomst met het Russische staatsoliebedrijf Gazprom die voorziet in het gezamenlijk naar olie boren in het  Noordpoolgebied, te verbreken. Shell beschouwt het gebeuren als een zaak van de Russische autoriteiten en Greenpeace. ‘Een doorzichtige poging van de milieuorganisatie om ons erbij te betrekken‘, aldus een woordvoerder van Shell op 24 oktober, ‘Wij hebben niets met de gebeurtenissen in Rusland te maken, nul komma nul procent‘. Bron: AD

Klimaat: Overheid gedagvaard

De rechter moet de regering dwingen tot effectief klimaatbeleid. Organisatie voor duurzaamheid Urgenda wil dat de rechtbank de Nederlandse staat beveelt de uitstoot van broeikasgassen in Nederland in zeven jaar met 40 procent te verlagen. Bron: Trouw, Joop Bouma, 28 september 2013.
Volgens Urgenda is de rijksoverheid nalatig: Nederland brengt zijn inwoners in gevaar door het ontbreken van een doeltreffend klimaatbeleid. Dat ook andere landen weinig ondernemen tegen de gevolgen van klimaatverandering, doet niet af aan de zelfstandige plicht van de Nederlandse staat om burgers te beschermen tegen de grote risico’s door de (versnelde) opwarming van de aarde, zegt de Maastrichtse advocaat Roger Cox.
Cox vraagt namens Urgenda de rechter om Nederland tot ingrijpen te dwingen. De staat moet afspraken uitvoeren die al jaren vastliggen in protocollen, volgend op het VN-Klimaatverdrag, vindt Urgenda. Nederland tekende dat VN-verdrag.
Op 28 september 2013 maakt Urgenda tijdens de milieuconferentie Springtij op Terschelling de meer dan honderd pagina’s tellende dagvaarding openbaar. In het document wordt gedetailleerd beschreven op welke punten het klimaatbeleid van Nederland faalt.
Het komt niet vaak voor dat een rijksoverheid in eigen land voor de rechter wordt gedaagd voor haar rol in een mondiaal milieuprobleem. In andere landen, waaronder België, volgen juristen en milieuorganisaties de zaak van Urgenda nauwlettend. Ook elders hebben milieugroepen plannen klimaatbeleid via de rechter af te dwingen.
De organisatie verwijt Nederland ook dat het mensenrechten schendt (het recht op leven, het recht op gezondheid) door geen effectieve klimaatmaatregelen te nemen. Om de eis kracht bij te zetten wil de Urgenda mede-eisers mobiliseren. “Deze rechtszaak gaat over ons en onze nalatenschap aan onze kinderen“, aldus de dagvaarding.

Klimaatwetenschappers zijn geen scheidsrechters.
Wijnand Duyvendak: “…Van de klimaatwetenschappers wordt veel te veel verwacht. Ook deze week weer, in Stockholm bij de publicatie van een nieuw rapport van het IPCC, het mondiale forum van klimaatwetenschappers… Ten onrechte worden de klimaat-wetenschappers beschouwd als de scheidsrechters in het klimaatdebat. Dat is hun rol niet. De politiek, en maatschappelijke organisaties, zijn aan zet om een oordeel te vellen over de bevindingen van de wetenschappers.
…Het is opvallend dat de hoofdlijn van de conclusies over de opwarming van de aarde de afgelopen decennia in feite niet is veranderd. De vele pogingen deze te weerleggen, hielden nooit stand in de – soms felle – wetenschappelijke discussies.
…Het onderzoek van klimaatwetenschappers richt zich allengs niet meer op de vraag of broeikasgassen verantwoordelijk zijn voor de opwarming van de aarde, maar meer en meer op de vraag welke toename van broeikasgassen tot welke effecten leidt. We zien dit jaar in het verslag van het IPCC dat de gevolgen voor de temperatuur wellicht een heel klein beetje minder zullen zijn dan eerder gedacht, maar de effecten op de zeespiegelstijging juist weer behoorlijk groter.
…wat doe je bij een redelijke hoeveelheid bewijs, bij veel bewijs, of bij heel veel bewijs? In essentie is de vraag aan de politiek: welk risico ben je bereid te lopen?
…[met] de [versnelde] klimaatverandering is sprake van een grote kans op ernstige gevolgen voor miljarden mensen, wanneer we in het huidige tempo fossiele brandstoffen blijven verstoken. [Inheemse Arctische volken zullen verdwijnen.] Er zijn onzekerheidsmarges maar deze zijn niet heel groot: het zou wel eens heel erg mis kunnen gaan in de loop van deze eeuw… niets doen het nemen van een onverantwoord groot risico.
Bron: Trouw, Opinie, 26 september 2013.

RAIPON gedwongen activiteiten te staken

Arctic Peoples Alert bereikte het verontrustende bericht dat de Russian Association of Indigenous Peoples of the North, Siberia and Far East (RAIPON) op non-actief is gesteld door het ministerie van Justitie van de Russische Federatie. Het Russische ministerie van Justitie heeft RAIPON op 1 november 2012 laten weten dat zij haar activiteiten tot 20 april 2013 moet opschorten (Orde № 2.332-р).
Op 14 en 15 november 2012 in Haparanda, Zweden bleef de stoel achter de vlag van RAIPON, een van de permanente deelnemers bij de Arctische Raad, dan ook leeg tijdens de vergadering van de senior Arctic officials of the Arctic Council, waarbij Nederland als waarnemer aanwezig was.

Minister van Buitenlandse Zaken, Frans Timmermans: In het kader van het bilaterale jaar Nederland-Rusland 2013 wilde Arctic Peoples Alert al bij de minister van Buitenlandse Zaken, Frans Timmermans, aandacht vragen voor de minderheidspositie van de inheemse volken in de Russische Federatie.
Nu RAIPON in direct gevaar verkeerd, heeft Arctic Peoples Alert de Nederlandse regering opgeroepen, in navolging van onder meer de SAO, Nordic Council haar verontrusting uit te spreken over deze ontwikkeling.
De minister heeft Arctic Peoples Alert laten weten dat hij onze zorgen deelt over de ontwikkelingen in Rusland ten aanzien van de werkzaamheden van ngo’s. Nederland zal ook in het Nederland-Rusland jaar 2013 het belang van maatschappelijke  organisaties voor de ontwikkeling van een democratische samenleving blijven benadrukken.
Op 8 oktober 2001 heeft Timmermans, in zijn hoedanigheid van Tweede Kamerlid, een delegatie van RAIPON en de Nenets organisatie Yasavey (een van de leden van RAIPON) ontvangen en onder meer gesproken en onder meer gesproken met de heer Pavel Sulyandziga, voormalige eerste vicepresident van RAIPON en de heer Vladislav Peskov, president van Yasavey en vicepresident van de noordwest federale regio van RAIPON over de slechte situatie waarin hun volken verkeren.
RAIPON, opgericht in 1990, verenigt en komt op voor de rechten van veertig (kleine) veelal met uitsterven bedreigde inheemse (Arctische) volken in het Noorden, Siberië en Verre Oosten van de Russische Federatie. RAIPON is niet alleen de vertegenwoordiger van de Russische inheemse volken in de Arctische Raad en Barents Euro-Arctic Council (BEAC), maar heeft onder meer ook een speciale consultatieve status bij ECOSOC, UNEP en het VN-Permanent Forum voor Inheemse Zaken.

Milieuwetten voor NL-bedrijven ook in buitenland

Nederlandse bedrijven moeten wettelijk verplicht worden in het buitenland dezelfde milieuregels te volgen als in eigen land. Overtreden zij deze, dan kan de Nederlandse justitie hen voor de strafrechter brengen. Dit stelt hoogleraar Internationaal Milieurecht Jonathan Verschuuren van de Universiteit van Tilburg naar aanleiding van het proces vier Nigeriaanse boeren en vissers tegen Shell. In een civiele zaak voor de Haagse rechtbank eisen zij dat de oliemultinational de verontreiniging in hun dorpen
opruimt. Ook willen zij schadevergoeding.
Shell betoogde dat niet zij, maar Shell Nigeria verantwoordelijk is voor de milieuschade als gevolg van het olietransport in dit land. Echte, de Haagse rechtbank stelt dat het moederbedrijf in Nederland kan worden aangesproken. Ook de Nederlandse regering verschuilt zich bijvoorbeeld bij de activiteiten van Shell voor Alaska achter de besluitvorming in de VS, terwijl de VS onder andere de Declaration on the Rights of Indigenous Peoples, het verdrag inzake Biologische Diversiteit niet heeft ondertekend en onder andere het VN-zeerechtverdrag (UNCLOS) niet heeft geratificeerd. Bron: Trouw, 10 oktober 2012.