Plaattektoniek rondom Antarctica – Imakalezing

31 oktober 2011 - Imaka-lezing - GroningenPlaattektoniek rondom Antarctica
25 januari 2016
Imakalezing door: Tom J.A. Reijers
Arctisch Centrum / Aweg 30 (ingang Herman Colleniusstraat) / 9718 CW Groningen
19:30 uur. Let op! De deur gaat na dit tijdstip op slot.
Toegang: € 2,00, studenten € 1,- (inclusief koffie en thee).
Reijers_docent_web_2013
Door de geïsoleerde ligging van Antarctica en de beperkte toegankelijkheid ervan duurde het lang voor de plaattektoniek van dit continent enigszins bekend werd. Het onderzoek gaat nog steeds door. De stand van zaken van de huidige kennis wordt in deze lezing gepresenteerd.
Het op twee na kleinste en enige onbewoonde (red. ?) continent Antarctica is staatkundige niet verdeeld. Over de ligging ervan werd al vroeg gespeculeerd. Het is in de 16e eeuw vermoedelijk voor het eerst waargenomen (door een Nederlander) en pas vanaf eind 19e eeuw verkend. De geografie ervan is geleidelijk aan beter bekend geworden. De laatste decennia is het gebied beperkt open voor toerisme. Wereldwijd is afgesproken dat er geen exploitatie van grondstoffen zal plaatsvinden, minstens tot 2048. Verdere verkenning van Antarctica werd een van de doelstellingen van het Internationale Geofysische jaar 1957- 58. Een andere doelstelling was het verkennen van de zeebodem die toen nog grotendeels onbekend was. Uit dat laatste kwam het fenomeen “plaattektoniek” voort, nu wereldwijd bevestigd. Door de geïsoleerde ligging van Antarctica en de beperkte toegankelijkheid ervan duurde het lang voor de plaattektoniek van dit continent enigszins bekend werd. Het onderzoek gaat nog steeds door. De stand van zaken van de huidige kennis wordt in deze lezing gepresenteerd.
Tom Reijers heeft als geoloog en als reis- en expeditiebegeleider alle werelddelen bezocht en in veel landen gewoond. Tijdens zijn loopbaan bij Shell International was hij werkzaam als exploratie- en research geoloog; hij was ook docent aardwetenschappen. Hij was actief betrokken bij onderzoek naar en oliewinning in de noordelijke Noordzee, Noord-Canada.

Agenda Imaka lezingen 2016:
29 februari 2016: scriptie-presentatie door drie studenten van de minor Arctische en Antarctische Studies.
21 maart 2016: Onderzoek naar drieteenstrandlopers door
Jeroen Reneerkens.
25 april 2016: Leven onder het ijs (werktitel) door Fokje Schaafsma.
30 mei 2016: Inuit buiten de Arctis door
Tekke Terpstra (onder voorbehoud)
juni 2016: Bezoek aan het depot van het Universiteitsmuseum (onder voorbehoud).

Bewerkt: 18.01.2016

IDFA 2013 – Amsterdam

Olga FirstfilmOlga, To My Friends
Paul Anders Simma
Finland-Sweden-Norway
2013, 58 min.
21 november 2013, 17:30 u.
Bioscoop Pathé Tuschinski
Reguliersbreestraat 26
1017 CN Amsterdam
T.: 0900 1458  idfa.nl 
friendsofolga.com

In het Russische deel van Sapmi (Lapland), 1.800 kilometer ten noorden van Moskou, vriest het in de winter vele tientallen graden, is het wit zover het oog reikt en valt er nauwelijks een mens te bekennen. Hier, in een eenvoudig huisje onder een dik pak sneeuw, woont Olga.
Olga bewaakt het rantsoen en de werktuigen van rendierherders, die in de lente pas weer langskomen. Dit jaar zat ze 177 dagen alleen, met enkel een kat om haar gezelschap te houden. Ze is de enige vrouw in de herders-brigade, en het werk is niet zonder gevaren. Er wordt vaak eten gejat, ze stond al eens oog in oog met een beer en werd onder de voet gelopen door een kudde rendieren. Maar Olga voelt zich op haar plek. Ze groeide op in een weeshuis en toen haar moeder haar alsnog kwam halen, met geld van de regering, voelde ze zich een vreemdeling in haar familie. Als enige sprak ze geen Sami. En haar gezinsleden zijn grote drinkers – alcoholisme is een groot probleem in de Sami-gemeenschap. Als er geruchten gaan dat de brigade wordt opgeheven, maakt ze zich grote zorgen. Wat gebeurt er met Olga als ze haar werk en haar thuis verliest?

21 november 17:30 u. Tuschinski
24 november 13:15 u. Munt
25 november 22:15 u. Munt
27 november 11:30 u. Tuschinski
28 november 19:30 u. Brakke
29 november 22:30 u. Tuschinski
Geplaatst: 20.11.2013

The Canadian Arctic – Symposium Groningen

25th Anniversary Symposium: The Canadian Arctic
Centrum voor Canadese Studies + Arctisch Centrum
28 november 2013; 9.15 u t/m 12.00 u.
Van Swinderenhuis: Glazen Zaal open: 9.00 u.

Oude Boteringestraat 19 – 9712 GC Groningen.
Aanmelding voor dit symposium is niet nodig. poolsymposium.nl
Sprekers:
Jeanette den Toonder, Director Centre for Canadian Studies: Welcome.
Peter Jordan, director: Introduction to the Arctic Centre University of Groningen;
Maarten Loonen, University of Groningen (Arctic Centre): “Biological Studies on the Hudson Bay Lowlands near Churchill Manitoba”;
David Sproule, Canada’s Ambassador to Norway: “How Canada and the Arctic Council areSupporting Arctic Research”;
Gerlis Fugmann, Director Association for Polar Early Career Scientists (APECS): “Regional Dynamics and Bottom-Up Economic Development in Nunavik and Nunatsiavut”.

Kenney 9781554882922.225x225-75Gordon Robertson, former deputy Minister of Northern Affairs and National Resources and Commissioner of the NorthwestTerritories, 1953-1963: “While the claim of Norway … was settled in an agreement in 1930 recognizing Canadian sovereignty over the Sverdrup Islands, the Norwegian government specified that its recognition in no way implied approval of the so-called sector principle“.
From: Ship of Wood and Men of Iron. Gerard Kenney, blz. xiv. Geplaatst: 20.11.2013

IJsland… van Edda’s en saga’s – Imakalezing

31 oktober 2011 - Imaka-lezing - GroningenIJsland: In de voetsporen van Edda’s en saga’s.
25 november 2013 Imakalezing: Simon Halink
Arctisch Centrum Aweg 30
(ingang Herman  Colleniusstraat) 9718 CW Groningen
19:30 uur. Let op! De deur gaat na dit tijdstip op slot. Toegang: € 2,00.
Voor de rijke toeristen die IJsland in de negentiende eeuw per schip bezochten, was een bezoek aan het eiland op de eerste plaats een ‘bedevaart naar een literatuur’. De dramatische lotgevallen van de sagahelden, en de mythologische thema’s uit de poëtische en de proza Edda, waren in Europa al langere tijd gemeengoed. Samen met de grillige vormen van het vulkanische landschap, die nu voor het eerst in positieve termen en als ‘subliem’ beschreven werden, behoorde dit corpus aan middeleeuwse teksten tot de kern van de IJslandse beleving. Met de opkomst van het nationalisme in de negentiende eeuw gingen ook de
Erik de Rode 1905824IJslanders zelf met nieuwe ogen kijken naar hun landschap en de verhalen van hun voorouders. Na een inleiding tot IJslands roerige geschiedenis en de oorsprong van de Edda’s en saga’s, zal de lezing zich richten op de vele manieren waarop landschap en middeleeuwse literatuur samenhangen met de moderne IJslandse identiteit. Simon Halink, promovendus aan de Rijksuniversiteit Groningen (moderne geschiedenis) en hartstochtelijk IJsland-liefhebber.

Wie weet. Antwoord op de vraag: Was het ‘een Friese slaaf van de Noormannen op Groenland’ die als eerste voet op ‘Amerika’ zette?

Imakalezingen 2014
27 januari 2014: Diederik Veerman [onder voorbehoud]
26 februari 2014: Drie studenten module Wetenschap van de Minor Arctische en Antarctische Studies presenteren hun scriptie
31 maart 2014: Simon Troelstra: Invloed van snelle klimaatveranderingen op de bewoningsgeschiedenis van het Arctisch gebied [onder voorbehoud]
28 april 2014: Jorien Vonk: Onderzoek Siberische permafrost
26 mei 2013: Nog niet bekend 14 juni 2014 Rondleiding op de werf in Harlingen waar de replica van het schip van Willem Barentsz wordt gebouwd [onder voorbehoud].

Ruimtevaarder André Kuipers op Groenland

Kuipers 2013_09_greenland_with_ntr_by_gert_polet__204__17098

In de driedelige documentaire André op Aarde bezoekt ruimtevaarder en WNF-ambassadeur André Kuipers bedreigde plekken die hij vanuit de ruimte zag.
Aflevering 2 (uitgezonden op 15 november 2013) ging over Groenland vs. New York.
Kuipers Grl 1
Tijdens zijn bezoek aan Groenland sprak hij onder andere met Inuit Cicumpolar Council voorman Aqqaluk Lynge.
ntr.nl/andre-op-aarde
wnf.nl/ambassadeurs
schooltv.nl/video/andre-op-aarde-klimaatverandering-1/#autoplay

Geplaatst: 20.11.2013

Arctische volken van Siberië – Imakalezing

31 oktober 2011 - Imaka-lezing - GroningenKleine Arctische volken van Siberië:
de geschiedenis van hun bedreigde talen en culturen.

28 oktober 2013 Imakalezing: Dr. Tjeerd de Graaf
Arctisch Centrum / Aweg 30 (ingang Herman Colleniusstraat)
9718 CW Groningen
19:30 uur (Let op! De deur gaat na dit tijdstip op slot).
Toegang: € 2,00 (inclusief koffie en thee).

Graaf 004
Aan het eind van de 17de eeuw werd in het toenmalige Rusland steeds meer bekend over de volken in Siberië. Zo reisde in 1664 en 1665 de Nederlander Nikolaas Witsen samen met Jacob Boreel door Rusland. In 1690 publiceerde Witsen de eerste kaart van Siberië en het commentaarboek Noord en Oost Tartaryen, waarin hij Siberië en de omringende landen beschreef (1692/1705), met gegevens over de lokale bevolking, waaronder die van hun taal. Bij later veldwerk werden vele van deze talen opgetekend op geluidsdragers, allereerst op Edison wasrollen.
Graaf RTEmagicC_graaf_t_01.jpgDr. Tjeerd de Graaf heeft zich gespecialiseerd in de fonetische aspecten van volkenkundig en taalkundig onderzoek. In 1990 nam hij deel aan een Japanse veldwerkreis naar het eiland Sachalin, nadat hij in 1988 enige maanden in Sapporo had gewerkt aan het technische probleem van de reconstructie van deze wasrollen. Sindsdien volgden meerdere projecten met Japanse en Russische collega’s, in het bijzonder met de universiteit van Sint-Petersburg. Dit werd later gevolgd door een aantal speciale veldwerkreizen naar Sachalin, Jakoetië en andere delen van de Russische Federatie. De resultaten daarvan worden gebruikt voor het bestuderen van een aantal Siberische volken en het vastleggen van hun taal en cultuur. Op basis van het verkregen materiaal kunnen onderwijsmethoden worden ontwikkeld voor minderheden, waardoor het verdwijnen van hun oorspronkelijke talen en culturen enigermate kan worden tegengaan. Na zijn pensionering in 2003 kan De Graaf zijn onderzoekactiviteiten voortzetten als medewerker bij het Europese Mercator Centrum voor Meertaligheid en Taalleren van de Fryske Akademy, in het kader van de Cultuurstichting Siberië en de Foundation for Endangered Languages.